Namaz İle İlgili Hadisler (el-Lu’lu’u ve’l-Mercan)

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Buhari ve Müslim’in ittifak ettiği sahih hadislerden derlenen bu rehberde, Hz. Peygamber’in (a.s.) namazın kılınışı, ezanın okunması, saf düzeni ve cemaat adabı ile ilgili buyurduğu namaz ile ilgili hadisler yer almaktadır.

Sünnete Uymanın Önemi ve Uyarı

Hz. Ali (r.a.) nakletmiştir: Hz. Peygamber (a.s.) şöyle buyurdu:

“Benim ağzımdan yalan uydurmayınız! Her kim benim ağzımdan yalan söylerse ateşe girsin!” (Sahih-i Müslim: 2)

Ezan ve Kamet İle İlgili Hadisler

Ezanın Okunmaya Başlanması

Abdullah b. Ömer (r.a.) anlatıyor: Müslümanlar Medine’ye geldikleri zaman toplanırlar ve namaz vakitlerini gözetlerlerdi. Namaz vakitlerini kimse ilan etmezdi. Bir gün bu hususu konuştular. Bazıları Hristiyanların çanı gibi bir çan, bazıları da Yahudilerin borusu gibi bir boru edinmeyi teklif etti. Ömer (r.a.), “Halkı namaza çağırmak için niye bir adam göndermiyorsunuz?” dedi. Allah Resulü (a.s.): “Ey Bilal! Kalk, namaz için çağrıda bulun” buyurdu. (Sahih-i Müslim: 568)

Ezan ve Kamet Lafızları

Enes (r.a.) anlatıyor: Bilal’e ezan lafızlarını ikişer ikişer, kamet lafızlarını ise birer birer söylemesi emredildi. (Sahih-i Müslim: 569)

Müezzinler ve Ezana İcabet

• İki Müezzin: Hz. Peygamber’in (a.s.) iki müezzini vardı. Biri Bilal, diğeri ama olan İbn Ümmü Mektum idi. (Sahih-i Müslim: 573)

• Ezana İcabet: Ebu Said Hudri’nin (r.a.) naklettiğine göre Resûlullah (a.s.) şöyle buyurdu: “Müezzinin çağrısını işittiğiniz zaman siz de onun dediği gibi deyiniz.” (Sahih-i Müslim: 576)

• Ezan Okunurken Şeytanın Kaçması: Ebu Hureyre (r.a.) naklediyor: “Namaza çağrıldığını işittiği vakit şeytan, müezzin sesini duymamak için hızla kaçar. Müezzin susunca döner vesvese verir…” (Sahih-i Müslim: 582)

Namazın Kılınışı ve Rükünleri

Ellerini Kaldırmak (Raf’ul-Yedeyn) ve Tekbirler

Abdullah b. Ömer (r.a.) anlatıyor: Allah Resulü’nün (a.s.) namaza başladığı zaman, rükuya gitmeden evvel ve rükudan doğrulduğu zaman ellerini omuzları hizasına getirinceye kadar kaldırdığını gördüm. Secdelerde ise ellerini kaldırmazdı. (Sahih-i Müslim: 586 – Ayrıca bkz. 588)

Ebu Hureyre (r.a.) ve Imran b. Husayn (r.a.): Hz. Peygamber (a.s.) ve Hz. Ali (r.a.) her eğilip kalktıkça, secdeye vardıkça ve iki rekatın sonunda ayağa kalktıkça “Allah’u Ekber” derlerdi. (Sahih-i Müslim: 590, 594)

Fatiha Suresi ve Kıraat Usulü

• Fatihasız Namaz Olmaz: Ubade b. Samit’ten (r.a.): “(Namazda) Fatihatu’l-Kitab’ı okumayanın namazı olmaz.” (Sahih-i Müslim: 595)

• Gizli Okunan Namazlar: Enes (r.a.), Hz. Peygamber, Hz. Ebu Bekir, Hz. Ömer ve Hz. Osman’ın arkasında namaz kıldığını ve hiçbirinden Besmeleyi açıktan okuduklarını işitmediğini nakletmiştir. (Sahih-i Müslim: 605)

Namazı Kötü Kılan Kişiye Öğretilen Namaz (Tadil-i Erkan)

Ebu Hureyre (r.a.) anlatıyor: Mescide bir adam girip namaz kıldı. Peygamber (a.s.) onun namazını beğenmeyerek üç defa “Dön de yeniden kıl, çünkü sen namaz kılmış olmadın” buyurdu. Adam nasıl kılacağını sorunca Resûlullah (a.s.) şöyle öğretti:

“Namaza durduğun vakit başlangıç tekbirini al, sonra Kur’an’dan kolayına geleni oku. Sonra rükuya varıp beden azaların yerleşinceye kadar dur. Sonra başını kaldırıp ayakta doğruluncaya kadar dur. Sonra secdeye var ve azaların yerleşinceye kadar kal. Sonra başını kaldırıp azaların yerleşinceye kadar otur. Namazının bütününde de böyle yap.” (Sahih-i Müslim: 602)

Namaz Duaları: Tahiyyat ve Salavatlar

Tahiyyat Duası

Abdullah b. Mesud (r.a.) anlatıyor: Resûlullah (a.s.) bize oturduğumuzda şöyle dememizi öğretti:

“Her türlü övgüler, dualar ve güzellikler Allah’a aittir. Ey Peygamber! Allah’ın rahmeti ve bereketi senin üzerine olsun. Bize ve Allah’ın salih kullarına selam olsun…” (Sahih-i Müslim: 609)

Salli ve Barik Duaları

Kaab b. Ucra (r.a.) ve Ebu Humeyd Saidi (r.a.): Sahabiler Peygamberimize (a.s.) nasıl salat getireceklerini sorduklarında, bugün namazlarda okunan “Allahümme Salli” ve “Allahümme Barik” dualarını okumalarını buyurmuştur. (Sahih-i Müslim: 614, 615)

İmama Uymak ve Cemaat Adabı

İmamın Hareketlerine Uymak

Hz. Peygamber (a.s.) cemaatle namaz kılarken imama uyulmasını emretmiş ve şöyle buyurmuştur:

• “İmam ‘Semiallahu limen hamideh’ dediği zaman siz ‘Allahümme Rabbena leke’l hamd’ deyiniz.” (Sahih-i Müslim: 617)

• “İmam ‘Amin’ dediği zaman siz de ‘Amin’ deyiniz.” (Sahih-i Müslim: 618)

• “İmam ancak kendisine uyulsun diye imam yapılmıştır. O tekbir alınca tekbir alın, rüku edince rüku edin. Oturarak kılarsa hepiniz oturarak kılın.” (Sahih-i Müslim: 622, 623, 625)

İmama Muhalefet Etmemek

Ebu Hureyre (r.a.) naklediyor:

“Namazda başını imamdan evvel kaldıran kimse, Allah’ın onun başını eşek başına dönüştürmeyeceğinden emin olamaz.” (Sahih-i Müslim: 647)

Namazda Sübhanallah Demek ve El Çırpmak

Sehl b. Sa’d (r.a.) ve Ebu Hureyre (r.a.) naklediyor:

“Namazda bir durum olduğunda Sübhanallah demek erkeklere, el çırpmak kadınlara mahsustur.” (Sahih-i Müslim: 639, 641)

Safları Düzeltmenin Önemi

Safların düzgün olması namazın tamamlanması için şart görülmüştür:

• “Saflarınızı doğru tutunuz, çünkü safların doğru tutulması namazın kemalindendir.” (Sahih-i Müslim: 656, 658)

• “Ya saflarınızı düzeltiniz ya da Allah Teala’nın yüzlerinizi ayrı ayrı taraflara çevireceğini muhakkak bilesiniz.” (Sahih-i Müslim: 659)

• “Ezan okumakta ve birinci safta ne kadar hayır olduğunu bilselerdi, kura çekmekten başka çare bulamazlardı.” (Sahih-i Müslim: 661)

Kadınların Mescide Gitmesi

Abdullah b. Ömer (r.a.) naklediyor:

“Herhangi birinizden hanımı mescide gitmek için izin isterse sakın onu engellemesin.” (Sahih-i Müslim: 666)

(Hz. Aişe ise sonraki dönemlerde kadınların durumlarındaki değişime dikkat çekerek mescit adabına uyulması gerektiğini vurgulamıştır – Sahih-i Müslim: 676)

Namazda Okunacak Sureler ve Kıraatı Hafif Tutmak

İmamların Cemaati Yormaması

Ebu Masud el-Ensari (r.a.) ve Ebu Hureyre (r.a.): Hz. Peygamber (a.s.), Muaz b. Cebel’in yatsı namazında Bakara suresini okuyarak namazı çok uzatması üzerine uyarılarda bulunmuş ve şöyle buyurmuştur:

“İçinizde cemaati nefret ettirenler var! Herhangi biriniz insanlara imam olursa hafif tutsun. Çünkü arkasındaki cemaatte yaşlı, zayıf, hasta ve iş güç sahibi olanlar vardır.” (Sahih-i Müslim: 709, 713, 714)

Namazlarda Okunan Örnek Sureler

• Yatsı Namazında: Hz. Peygamber (a.s.) seferde yatsı namazında Tin suresini (“ve’t-tîni ve’z-zeytûni”) okumuştur. (Sahih-i Müslim: 706) Ayrıca Şems, Duha, Leyl ve A’la surelerinin okunmasını tavsiye etmiştir. (Sahih-i Müslim: 709)

• Sabah Namazında: Sabah namazlarında altmış ile yüz ayet arasında okurdu. (Sahih-i Müslim: 702)

Secde ve Rükû Adabı

Secde Organları ve Duruş

• Yedi Aza Üzerine Secde: Hz. Peygamber’e (a.s.) yedi organ (alın/burun, iki el, iki diz ve iki ayak) üzerine secde etmesi emredilmiştir. (Sahih-i Müslim: 755)

• Kolları Yaymamak: “Secdede itidal üzere bulununuz. Hiçbiriniz de kolunu köpeğin ayaklarını yaydığı gibi yaymasın.” (Sahih-i Müslim: 762)

• Pazıları Açmak: Resûlullah (a.s.) namaz kılarken koltuklarının beyazlığı görünecek derecede pazılarının arasını açardı. (Sahih-i Müslim: 764)

Namaz Kılanın Önünden Geçmek ve Sütre Kullanımı

Namaz Kılanın Önünden Geçmenin Günahı

Ebu Cuheym (r.a.) naklediyor:

“Namaz kılanın önünden geçen kimse, ne kadar günah işlediğini bilseydi, önünden geçmektense kırk (gün/ay/yıl) beklemesi daha hayırlı olurdu.” (Sahih-i Müslim: 785)

Sütre Edinmek

• Hz. Peygamber (a.s.) açık alanda namaz kılarken önüne mızrak diker ya da devesini kıble tarafına alarak ona doğru namaz kılardı. (Sahih-i Müslim: 773, 775)

• Sütre ile kıble arasında en az bir koyunun geçebileceği kadar genişlik bırakılırdı. (Sahih-i Müslim: 786, 787)

Namaz Elbisesi (Setr-i Avret)

Ebu Hureyre (r.a.) ve Ömer b. Ebu Seleme (r.a.): Tek bir elbise ile namaz kılınıp kılınamayacağı sorulduğunda Resûlullah (a.s.), elbisenin omuzları da örtecek veya saracak şekilde geniş olması durumunda tek elbise ile namaz kılınabileceğini göstermiştir. (Sahih-i Müslim: 799, 801, 802, 805)