15 Ağustos 2026 Cumartesi
Erkeklerde Biyolojik Saat ve Yaşla Gelen Değişimler
Düşünceden Davranışa Geçmek
Sevgi, takvimde işaretli günlere sığdırılacak bir duygu değildir
Sokağa İtilen Çocuklar Problemleriyle Büyüyor
GENÇLİK GELECEĞİN TOHUMUDUR
İRAN SAVAŞI DÜNYA İÇİN BİR FIRSATA DÖNER Mİ?
News
Toplumda biyolojik saat kavramı genellikle kadınlarla özdeşleştirilse de bilimsel araştırmalar erkeklerin de kendilerine özgü bir üreme takvimine sahip olduğunu gösteriyor. Sydney IVF uzmanlarının 3.000 erkeğin DNA ve sperm örnekleri üzerinde yaptığı çalışma, 35 yaş sonrasında sperm kalitesi ve verimliliğinde belirgin bir düşüş yaşandığını ortaya koymaktadır.
Sperm Kalitesindeki Yaşa Bağlı Değişimler
Erkek üreme sağlığının yaşa bağlı olarak etkilenme süreçleri şu hususlarla öne çıkar:
DNA Hasarı ve Bozulma: Yaş ilerledikçe spermlerdeki DNA kırılmaları ve genetik bozulmalar artar. 35 yaş üzerindeki erkeklerde bu oran genç yaştaki bireylere kıyasla anlamlı derecede yüksektir.
Hareketlilik ve Sayı Azalması: Yaşın ilerlemesiyle birlikte yalnızca genetik yapıda değil, spermlerin hareket kabiliyetinde (moti̇li̇te) ve miktarında da düşüş gözlenir.
Gebelik Süresinin Uzaılması: Baba yaşının 35 ve üzeri olması, doğal yolla gebelik elde etme süresini uzatabilir ve tüp bebek başarı oranlarını doğrudan etkileyebilir.
Toplumsal Yanılgı ve Bilimsel Gerçekler
Kadınlarda 35 yaş sonrası yumurta kalitesindeki düşüş bilinen bir gerçekken, erkeklerin ömür boyu aynı verimlilikte sperm ürettiği algısı yaygındır. Ancak güncel klinik bulgular, erkeklerin de 35 yaş eşiğinden itibaren kademeli bir verimlilik düşüşü yaşadığını net bir şekilde kanıtlamaktadır.
News
Su, genel vücut sağlığının yanı sıra kas gelişimi, yağ yakımı ve performans artışı hedefleyen sporcular için en kritik bileşenlerden biridir. Yeterli su tüketimi sağlanmadığında vücudun metabolik işlevleri ve kas yapım süreçleri doğrudan yavaşlar.
Suyun Vücut ve Kas Gelişimindeki Temel İşlevleri
Toksin ve Metabolik Atıkların Atılması: Yüksek proteinli beslenme düzeninde vücutta nitrojen birikimi artar. Böbreklerin bu atıkları ve toksinleri süzebilmesi için bol miktarda suya ihtiyacı vardır.
Yağ Yakım Süzgeci ve Karaciğer Verimi: Yetersiz su alımında böbrekler tam kapasite çalışamaz ve iş yükünün bir kısmını karaciğer üstlenir. Karaciğerin asli görevi olan yağ metabolizması aksar ve yağ yakımı yavaşlar.
Besin Desteklerinin (Supplement) Etkinliği: Kreatin gibi takviyeler kas hücrelerine su çekerek çalışır. Ayrıca alınan temel vitamin ve minerallerin emilimi ile hücresel düzeyde kullanımı yeterli hidrasyona bağlıdır.
Sodyum (Tuz) Dengesi: Yüksek sodyum tüketimi vücudun su dengesini ve ödem durumunu olumsuz etkiler. Fazla tuzun yarattığı olumsuzlukları dengelemek için su tüketimini artırmak şarttır.
Cilt ve Organ Sağlığının Korunması: Hücrelerin hidrasyonu cildin daha pürüzsüz kalmasını sağlarken, yüksek kalorili (4000+ kcal) beslenme dönemlerinde iç organların üzerindeki binen yükü hafifletir.
Çay, kahve veya asitli içecekler kafein içeriklerinden dolayı diüretik (su atıcı) etki gösterir; bu nedenle saf suyun yerini tutmazlar. Spor yapan bireylerin hidrasyon dengesini korumak için gün boyunca düzenli su tüketmesi hayati önem taşır.
News
Hâce Mevdûd Çeştî (ö. 1133), Çeştiyye tarikatının silsilesinde yer alan büyük evliyalardan ve İslâm âlimlerindendir. Afganistan’ın Çeşt şehrinde doğmuş, babası Ebû Yusuf Çeştî’nin vefatının ardından genç yaşta irşad makamına geçerek binlerce talebe yetiştirmiştir.
Gençlik ve Eğitim Yılları: Yedi yaşında Hafız-ı Kur’ân olan Mevdûd Çeştî, 16 yaşında zâhirî ve bâtınî ilimleri tamamlamıştır. Babasını kaybettikten sonra irşad faaliyetlerine başlamış; ilim tahsilini ilerletmek amacıyla Belh, Buhara ve Kudüs gibi devrin önemli ilim merkezlerini ziyaret etmiştir.
Büyük Âlimlerle Münasebeti: Şeyh-ül-İslâm Ahmed-i Nâmıkî Câmî ve Necmüddîn Ömer gibi büyük zatlardan dersler almıştır. Ahmed-i Nâmıkî Câmî ile olan dostluğu ve buluşmaları, tasavvuf tarihinin önemli edep ve muhabbet örneklerinden biri kabul edilir.
Vefatı: 1133 (H. 527) yılında 97 yaşında Çeşt şehrinde vefat etmiş ve buraya defnedilmiştir. Vefatının ardından cenazesinde yaşanan manevi haller ve tabutunun hareketi pek çok kişinin hidayetine vesile olmuştur.
Ahlak ve Tevazu (Selâm Edebi): Kendisine “Büyük mü küçüğe selâm verir, küçük mü büyüğe?” diye sorulduğunda; Cenâb-ı Hakk’ın Mi’raç’ta Peygamber Efendimize ($s.a.v.$) önce selâm verdiğini ve Peygamberimizin de insanlarla karşılaştığında ilk selâmı kendisinin verdiğini hatırlatarak büyüğün küçüğe önce selâm vermesi gerektiğini ifade etmiştir.
Kerâmet ve Edep Dersleri: Çocukluk yaşlarında kıtlık zamanı gösterdiği kerâmet üzerine babası Ebû Yusuf Çeştî kendisini ikaz etmiş; büyüklerin kerâmeti gizleme edebini anlatarak onu fena ve gizlilik terbiyesiyle yetiştirmiştir.
İlim-Sûfilik Dengesi: Ahmed-i Nâmıkî Câmî’nin “İlimsiz evliyalık bir hiçtir” tavsiyesine uyarak zâhirî ilimlerde de derinleşmiş, Belh Camiinde 400 âlimin en zor ilmi sorularını yanıtlayarak ilmi yetkinliğini kabul ettirmiştir.
Mevdûd Çeştî, tasavvufi ve şer’i esasları işlediği kıymetli eserler bırakmış, ardında geniş bir talebe halkası oluşturmuştur:
Eserleri: Minhâc-ül-Ârifîn ve Hülâsa-i Şerîat
Önemli Talebeleri: Oğlu Hâce Ebû Ahmed, Hacı Şerîf Zendenî, Şeyh Şencan, Ebû Nâsır, Osman Rûmî ve Ahmed Bedrûn.
News
19. yüzyılda Gaziantep’te yaşamış velilerdendir. Hayatı hakkında kısıtlı bilgi bulunmakla birlikte, Cıncıkçı Mağarası adıyla bilinen mevkide insanlardan uzak, münzevi bir yaşam sürdüğü bilinmektedir. Kabri Gaziantep’tedir.
Tayy-i Mekân ve Hac Hikayesi: Hacca gidemediği takdirde hanımının boş olacağına dair yemin eden bir adam, engeller nedeniyle yola çıkamayınca çareyi Gözükızıl Mehmed Baba’ya sığınmakta bulur. Mehmed Baba, adamı manevi bir tasarrufla (tayy-i mekân) Şam ve Medine üzerinden Arafat’a ulaştırır. Hac görevini tamamlayan adama Mekke’de verilen kefen ve zemzem hediyesi üzerine Mehmed Baba, vefat vaktinin yaklaştığını anlar.
Manevi Namaz ve İkaz: Cuma günü sokağın başında otururken kendisini namaza gitmemekle suçlayan ve hakaret eden bir kişiye tokat atan Mehmed Baba, o kişiye Kâbe’de kendisiyle birlikte namaz kıldığını gösterir. Namaz sonrası bir tokat daha atarak kişiyi tekrar Gaziantep’e getirir ve “İşte biz böyle namaz kılarız” diyerek görünüşe göre hüküm verilmemesi gerektiği dersini verir.
News
Kış aylarında soğuk hava ve rüzgara maruz kalmak, cilt sağlığı kadar sinir sistemini de olumsuz etkileyebilmektedir. Uzmanlar, özellikle erkeklerin kışın tıraş olduktan hemen sonra dışarı çıkmalarının yüz felci (Bell paralizisi) riskini artırdığı konusunda uyarıyor.
Tıraş Sonrası Neden Beklenmeli?
Tıraş işlemi sırasında gözenekler açılır ve cilt yüzeyi dış etkenlere karşı son derece hassas hale gelir. Sıcak bir ortamda tıraş olduktan hemen sonra soğuk ve rüzgarlı havaya çıkmak, yüz bölgesindeki kılcal damarlarda ani büzüşmeye (vazokonstriksiyon) ve yüz sinirlerinin soğuktan etkilenerek ödem toplamasına yol açabilir.
Uzmanlardan Kış Ayları İçin Korunma Tavsiyeleri
En Az 10 Dakika Bekleyin: Tıraş olduktan sonra cildin ve yüz sinirlerinin oda sıcaklığına uyum sağlaması için en az 10-15 dakika kapalı ortamda kalınmalıdır.
Atkı ve Bere Kullanın: Soğuk havalarda dışarı çıkarken yüz bölgesini, çeneyi ve kulak arkasını kapatacak şekilde atkı veya şapka takılmalıdır.
Rüzgardan Korunun: Özellikle otomobil kullanırken araç camlarının açılması, yüze doğrudan sert ve soğuk rüzgar çarpmasına neden olacağı için kaçınılmalıdır.
Cildi Nemlendirin ve Ilık Su Kullanın: Tıraş sonrası cildi aşırı sıcak veya aşırı soğuk suyla yıkamak yerine ılık su tercih edilmeli, uygun bir nemlendirici ile cilt bariyeri desteklenmelidir.