Alak Suresi 6 – 8: İnsan, Zenginleştiğinde, Güç Kazandığında, Sınırı Aşıyor

ABONE OL

News

Ocak 12, 2026 11:51

BEĞENDİM

ABONE OL

News

İBRAHİM FAİK BAYAV

Alak Suresi 6 – 8: İnsan, Zenginleştiğinde, Güç Kazandığında, Sınırı Aşıyor

Önceki ayetlerde ‘insan’ ve insana öğretilenler konu edildi. Peki insanın karakteri hakkında öğrenilmesi gereken nedir?.. O da sonraki ayette belirtiliyor:

Alak Suresi Altıncı ayet: ‘‘Kella!.. İnne’l-insane le yedğa” Yani, İnsan mutlaka haddi aşar.

Demek ki ‘insan’ adı verilen canlının karakteristik yapısı bu. Hazreti Muhammed’in yaşadığı zaman için öyle imiş. Ya bizim yaşadığımız bu zaman için?.. Psikoloji ilmi bunun cevabını bulmuştur herhalde.

Soru şu: İnsan adı verilen canlıda haddi aşma ne zaman gerçekleşir?

Haddi aşma olayı, sosyal hayatın gerçeği olarak görülmektedir. O zamanda öyleymiş… Bu zamanda da öyledir. Lakin haddi aşma olayının bir şartı olması gerekir. Şart, sonraki ayette belirtiliyor:

Alak Suresi yedinci ayet: ”En raahü isteğna”. Yani, zenginleştiğinde… ya da kendisinde zenginlik alameti belirdiğinde…

‘Ğaniye’ غَنِىَ fiili, kişinin mal veya para yönünden farklılaştığını gösteriyor. Farklılaşma, emeğinin karşılığını alma olarak, ya da edindiğinin tasarrufu olarak gerçekleşiyor. Kişinin ahlaka önem vermesi, onun haddi aşma meylini engelleyecektir.

‘İstiğna’ fiili, aniye fiili gibi değildir…

‘İsteğna’ اِسْتَغْنى fiili, kişiyi çok mal edinmeye, zengin olmaya zorlar. Bu davranış, ‘hırs’ dediğimiz oluşumu meydana getirir. Haddi aşma olayı hırs paralelinde gerçekleşir. Kişi, bundan böyle ahlaka önem vermeyecektir; konmuş kurala uymayacaktır; kural belirlenmemişse, kuralı, toplumun ya da ülkenin zararı pahasına kendi koyacaktır. Aynı anlayıştaki kişiler bir araya gelmiş ise, o toplumun ya da ülkenin, zulüm ortamına girmesi kaçınılmazdır. Buna ‘mafyatik’ sistem’ denir.

Bu durumda yapılması gereken şey nedir? İlk aşamada, UYARI… Sonraki ayette gereken uyarı belirtiliyor:

Alak Suresi sekizinci ayet: ”İnne ila rabbike’r-rücua”. Yani, haddi aşan kişiler, isteseler de istemeseler de… rabblerine dönüşleri olacaktır.

Soru şu: Haddi aşanlara uyarıyı kim veya kimler yapacaktır?

Hazreti Muhammed’in zamanında, Hazreti Muhammed, haddi aşmış insanların karşısına çıkmış, onlara belirtilen ölçüde uyarıyı yapmış. Sonraki zamanlarda, Hazreti Muhammed gibi biri daha ortaya çıkmaz ve uyarı yapmazsa, haddi aşanların topluma ya da ülkeye verecekleri zarar sona ermez. ”İlahi adalet var; tabiat içindeki olaylar, onların sonunu getirir” denebilir. Öyle bile olsa, Hazreti Muhammed benzeri birinin ortaya çıkıp uyarı yapmadan ilahi adalet sahası açılmaz.

Sekizinci ayette, ”İnne ila rabbike’r-rücua” denmiş ise…

a) Toplumda ya da ülkede, yaşam tarzında fertlerin ve kurumların uyacakları davranış sınırı konmuş demektir. (HUKUK) Her devlet, kendi tebası için kuralları koymuştur. Belirlenen kuralın dışına çıkılması HAK İHLALİ şeklinde tanımlanır. Yani, ayette, haddi aşma olayıdır bu.

b) Sınırı ne şekilde, hangi safhada, fert veya kurum olarak aşanlar, bir şekilde görünüyor ve biliniyor, demektir… (İSTİHBARAT) Devletin denetim mekanizması -uyarmak ya da önlemek için işletilmeye başlar.

c) Uyarıyı dinlemeyenler, ‘had’ aşımı sonrasında, oluşan zararın hesabının sorulması için huzura getirilecekler, demektir. (MUHAKEME) Haddi aşanlar, yönetime gelmiş mafyatik kişiler ise, bu safhada, bbelki, hoş olmayan… topluma veya ülkeye sıkıntı verici olaylar da gerçekleşebilir.

Yirminci Yüzyılda, haddi aşanların Birinci ve İkinci Dünya Savaşlarıyla yeryüzünü hercümerç etmelerinden sonra, bir daha haddi aşma olayı olmasın diye, devletler, hukuki düzenlemelerde anlaştılar. Yirmi birinci Yüzyılda ise, konmuş kurallarda ”haddi aşma olayı” yavaştan yavaştan belirmeye başlıyor. Dünya’nın süper gücünün başındaki kişi, edindiği güce güvenip, kendi ülkesinde konmuş kuralları, kendisi devre dışı bırakıyor Beceremezse değiştirmeye çalışıyor. Ona, konmuş kuralları hatırlatan olmayacaksa, Allah yeryüzündeki milletlere acısın.

İbrahim Faik Bayav
(12.01.2026 09:40)

www.kozanbilgi.net internet sitesinde yayınlanan yazı, haber ve fotografların her türlü telif hakkı KozanBilgi.Net'e aittir. İçerikleri kaynak göstererek alabilirsiniz.