Tâcîzâde Câfer Çelebi (d. Amasya – ö. 1515, Amasya), 15. ve 16. yüzyıl Divan edebiyatının yetkin şairi, nesir ustası ve Osmanlı devlet adamıdır. Hem bürokraside üstlendiği üst düzey görevlerle hem de Türkçe ile Farsça kaleme aldığı edebi yapıtlarıyla dönemin kültür hayatına damga vurmuştur.
Hayatı ve Devlet Adamlığı Amasya’da doğan Câfer Çelebi, iyi bir medrese eğitimi alarak yetişti. Mantık, felsefe, edebiyat ve dini ilimlerdeki derin bilgisi sayesinde Osmanlı bürokrasisinde hızla yükseldi. Sultan II. Bayezid ve Yavuz Sultan Selim dönemlerinde Nişancılık ve Kazaskerlik gibi devletin en üst kademelerinde görev yaptı.
İran Seferi (Çaldıran Meydan Muharebesi) dönüşünde, yeniçeriler arasında baş gösteren hoşnutsuzluk ve itaatsizlik olaylarında rolü olduğu iddia edildi. 1515 yılında Yavuz Sultan Selim’in emriyle yargılanarak idam edildi.
Edebi Kişiliği ve Eserleri Câfer Çelebi, edebiyat tarihinde daha çok süslü nesrin (sanatlı düzyazı) ilk büyük ustalarından biri olarak kabul edilir. Şiirlerinde İstanbul sevgisi, şehir hayatı ve dönemin güzellikleri geniş yer tutar. Türkçe ve Farsça divan sahibi olan şairin başlıca eserleri şunlardır:
Hevesnâme: Şairin en bilinen mesnevisidir. İstanbul’un semtlerini, mesire yerlerini ve mimari güzelliklerini canlı bir dille anlatan, edebi değeri yüksek topoğrafik bir yapıttır.
Mahrûse-i İstanbul Fetihnamesi: İstanbul’un fethini ayrıntılı ve sanatlı bir düzyazı üslubuyla aktaran önemli bir tarihi vesikadır.
Divan: Türkçe ve Farsça kaside ile gazellerini topladığı şiir kitabıdır.