Akut Dağ Hastalığı (ADH) Nedir? Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Akut Dağ Hastalığı (ADH), 2500 metrenin üzerindeki yüksekliklerde ortaya çıkar. Düşük oksijen ve düşük hava basıncı nedeniyle gelişir. Vücudun bu ortama uyum sağlayamaması sonucu belirtiler başlar.

2500-2750 metre arasında görülme sıklığı %20’dir. 3000 metrenin üzerinde ise bu oran %40’a ulaşır.

ADH Olduğunu Nasıl Anlarsınız?

Hızlı ve aşırı eforlu tırmanışlar hastalığı tetikler. Tanı konması için mutlaka baş ağrısı olması gerekir.

Baş ağrısına ek olarak şu belirtilerden en az biri olmalıdır:

• Bulantı veya kusma

• Aşırı yorgunluk ve halsizlik

• Baş dönmesi ve boşluk hissi

• Uyku çekme güçlüğü

Hafif susuzluk da baş ağrısı yapabilir. Bunu ayırt etmek için 1 litre sıvı ve ağrı kesici alınmalıdır. Ağrı yarım saat içinde geçerse durum ADH değildir.

ADH Durumunda Ne Yapılmalıdır?

Hastalık genellikle çıkıştan 6-10 saat sonra başlar. Doğru adımlarla 2-3 gün içinde kendiliğinden düzelir.

1. Yükselmeyi Hemen Durdurun

En önemli kural daha fazla yukarı çıkmamaktır. Belirtiler varken tırmanmak hayati tehlike yaratır. Bu durum beyin ödemine yol açabilir.

2. İrtifa Kaybedin ve Dinlenin

Aynı yükseklikte kalıp bol sıvı tüketin. 300-500 metre aşağı inmek hızlı bir iyileşme sağlar. Baş ağrısı ve bulantı için uygun ilaçlar kullanılabilir.

3. Tıbbi Destek ve İlaç Kullanımı

Belirtiler 6-12 saat içinde düzelmezse solunumu uyaran ilaçlar kullanılır. Doktor kontrolünde kullanılan bu ilaçlar vücudun oksijen alımını artırır. Varsa oksijen desteği vermek de çok faydalıdır.

Yüksek İrtifa Beyin Ödemi (YİBÖ)

ADH tedavi edilmezse beyin ödemine dönüşür. Beyin dokusunda sıvı toplanması ile ortaya çıkar. Belirtileri şunlardır:

• Yürümede dengesizlik ve ataksi

• Bilinç bulanıklığı ve hafıza kaybı

• Konuşma ve görme bozuklukları

• Hayal görme (halüsinasyon)

YİBÖ fark edildiği an hızla aşağı inilmelidir. Zaman kaybetmek hayati risk taşır. Hemen tıbbi müdahale ve oksijen desteği başlanmalıdır.

Yüksek İrtifa Akciğer Ödemi (YİAÖ)

Oksijensiz ortam akciğer damarlarında büzüşmeye yol açar. Damarlardaki basınç artınca akciğere sıvı dolmaya başlar.

YİAÖ Belirtileri Nelerdir?

• Kuru öksürük ve ardından köpüklü balgam

• Dinlenirken bile nefes darlığı çekme

• Tırnaklarda ve yüzde morarma

• Göğüste sıkışma ve aşırı halsizlik

YİAÖ Tedavisi

Hayat kurtaran ilk kural en az 600 metre aşağı inmektir. Hasta mutlaka sıcak tutulmalıdır. Soğuk ortam akciğer basıncını daha da artırır. Oksijen ve damar basıncını düşüren ilaçlar tedavide kullanılır.

Önemli Uyarı: Yüksek dağlarda ortaya çıkan her rahatsızlık aksi ispatlanana kadar irtifa hastalığı kabul edilmelidir. İyileşme sağlanmadan tırmanışa devam edilmemelidir.

www.kozanbilgi.net internet sitesinde yayınlanan yazı, haber ve fotografların her türlü telif hakkı KozanBilgi.Net'e aittir. İçerikleri kaynak göstererek alabilirsiniz.