News
News
Günümüzde bilgisayar ve internet, 21. yüzyılın en büyük teknolojik gelişmeleri arasında yer alarak hemen hemen her eve girmiştir. Günlük yaşamımızın ayrılmaz bir parçası haline gelen dijital araçların kullanımını sınırlandırmak ise her geçen gün daha zor bir hal almaktadır. Sağlam ahlaki yapılara sahip ailelerde dahi internet ortamında tanınmayan kişilerle kurulan iletişimler ve kontrolsüz web siteleri ciddi riskler barındırmaktadır.
Anlık bir merakla başlayan sanal yolculuklar veya dini sohbet gayesiyle açılan iletiler, zamanla olumsuz boyutlara ulaşabilmektedir. Aile yapısını ve bireysel huzuru tehdit eden bu durum karşında bilinçli adımlar atmak hayati önem taşımaktadır.
Mobil cihazların ve sosyal medya platformlarının yaygınlaşması, çocukların dijital dünyadan uzak tutulmasını güçleştirmektedir. Sosyal medyanın bilinçsiz kullanımı, çocukların ve gençlerin hayatında şu temel olumsuzluklara yol açmaktadır:
Fiziksel Gelişimin Aksaması: Uzun süre ekran başında hareketsiz kalmak bedensel sağlığı ve gelişimi olumsuz etkiler.
Sosyalleşme Sorunları: Dijital platformlardaki sanal etkileşimler, gerçek hayattaki sosyal ilişkilerin ve iletişim becerilerinin zayıflamasına neden olur.
Zaman İsrafı: Koca bir günün internet, sosyal ağlar ve anlık mesajlaşma uygulamalarında harcanması, vaktin verimsiz kullanılmasına yol açar.
İslam inancına göre dünya hayatı bir çalışma ve ahiret kazancı alanıdır. Boş vakti faydasız işlerle geçirmek yerine verimli değerlendirmek esastır. Nitekim Hadis-i Şerif’te belirtildiği üzere:
“Kıyamet günü, herkes ömrünü ve gençliğini nerelerde geçirdiğinden, malını nereden kazanıp nerelere harcadığından ve ilmi ile amel edip etmediğinden sorguya çekilecektir.” (Tirmizi)
Günün büyük bölümünü bilgisayar veya cep telefonu ekranına bağlı geçiren gençler; çevreye kapalı, dini ve ruhsal gelişimini tamamlayamamış bireyler olarak yetişme riskiyle karşı karşıya kalırlar. Bu durum, aile içi iletişimin kopmasına ve ebeveynlerin çocuklarına ulaşmakta zorlanmasına zemin hazırlar.
Sosyal ağlarda yer alan üyelik yaş sınırları sıklıkla yanlış beyanlarla aşılabilmektedir. Erken yaşta bu mecralara adım atan çocukların takibi son derece kritik bir konudur. Sosyal medya ortamı; dedikodu, yalan ve iftira gibi durumların yayılmasına da zemin hazırlayabilir.
Yazılan her bir mesajın vicdani ve dini bir sorumluluk taşıdığı unutulmamalıdır. Nitekim Kur’an-ı Kerim’de şöyle buyurulmaktadır:
“İnsan hiçbir şey söylemez ki onun yanında (yaptıklarını) gözetleyen (ve kaydeden) hazır bir melek bulunmasın.” (Kaf, 50/18)
Bu ilke, sadece sözlü ifadeleri değil, klavye ve dokunmatik ekranlar aracılığıyla iletilen tüm mesajları kapsar.
Çocukların dijital dünyadaki varlığını yönetirken sert ve katı yasaklamalardan kaçınmak gerekir. Aşırı baskı ve gizli takip yöntemleri, çocuk ile ebeveyn arasındaki güven ilişkisini zedeleyebilir ve çocuğu dürüst olmayan davranışlara yöneltebilir.
Ailelerin uygulayabileceği etkili çözüm adımları şunlardır:
Ortak Alan Kullanımı: Evde bulunan bilgisayar çocuk odasından çıkarılarak salon gibi herkesin kullandığı ortak bir alana taşınmalıdır. Bu durum, ekran süresinin doğal olarak sınırlandırılmasına yardımcı olur.
Açık ve Şeffaf Takip: Ebeveynler sosyal medya mecralarında hesap açarak çocuklarıyla arkadaş olmalı, takibi gizli değil açık bir güven ilişkisi içinde yürütmelidir.
Birlikte Vakit Geçirme: İmkân dâhilinde sosyal medya ve internet mecraları çocuklarla birlikte kullanılmalı, ortak dijital aktiviteler oluşturulmalıdır.
Filtreleme Yazılımları: Bilgisayar ve internet bağlantılarına güvenli internet filtreleri kurulmalı ve çocuk bu konuda bilgilendirilmelidir.
Bilinçlendirme: Teknolojik araçların sadece ahlaki değil, göz ve omurga sağlığı gibi fiziksel boyutları hakkında da bilgilendirme yapılmalıdır.
Ailenin çocuk üzerindeki rehberlik rolü, Hadis-i Şerif’te şu şekilde ifade edilmiştir:
“Her doğan fıtrat üzerine doğar, sonra onu annesi ve babası ya Yahudi ya Hıristiyan ya da Mecusi yapar.” (Buhârî, Cenâiz 92)
Rehberlik sunulmadan çocukların denetimsiz bir şekilde internet ve televizyon ortamına bırakılması, onların zihinsel ve ruhsal gelişimine zarar verir. Sonuç olarak, Sevgili Peygamberimizin “Kişinin faydasız işleri (malayaniyi) terk etmesi, onun Müslümanlığının güzelliğindendir” (Tirmizi) buyruğu doğrultusunda, teknolojik imkânları faydalı alanlarda kullanmak ve aile içi iletişimi güçlü tutmak en doğru yoldur.
