İlim Hakkındaki Ayet ve Hadis-i Şerifler

İslam dini; okumaya, bilgiye ve öğrenmeye büyük önem vermiştir. Kur'an-ı Kerim'in ilk inen ayetlerinden itibaren ilim tahsil etmenin ve öğrendiği bilgiyle amel etmenin değeri vurgulanmış; hadis-i şeriflerde ise alimlerin ve ilim talebelerinin makamı müjdelenmiştir.

İlim ile İlgili Ayet-i Kerimeler

İslam'ın ilk emri olan "Oku!" nidası, ilmin dinimizdeki yerini ve temelini açıkça ortaya koymaktadır.

• Alak Suresi, 1-5. Ayetler:

  "Yaratan Rabbinin adıyla oku! O insanı bir alaktan yarattı. Oku, Rabbin en büyük kerem sahibidir. O kalemle öğretendir. İnsana bilmediği şeyleri O öğretti."

• Tâhâ Suresi, 114. Ayet:

  "De ki: Ey Rabbim! İlmimi artır!"

• Mücâdele Suresi, 11. Ayet:

  "Allah içinizden iman edenlerin ve kendilerine ilim verilenlerin derecelerini yükseltir."

• Fâtır Suresi, 28. Ayet:

  "Allah'tan kulları içinde ancak âlimler (hakkıyla) korkar."

• Bakara Suresi, 282. Ayet:

  "Allah'tan ittikâ edin (sakının) ki Allah size (ihtiyacınız olan şeyleri) öğretsin."

Kelam-ı Kibar (Hikmetli Söz): "Öğrendikleriyle amel edene Allah Teâlâ bilmediklerini öğretir." (Ebû Nuaym)

İlim ile İlgili Hadis-i Şerifler

Peygamber Efendimiz (s.a.v.), ilim tahsil eden kişileri ve bunu başkalarına aktaranları övmüş; ilim yolculuğunu cennet yolu olarak müdelemiştir.

Öne Çıkan Hadis-i Şerif Mülahazaları

• Cennet Yolunun Kolaylaşması ve Peygamber Varisliği:

  "Kim ilim tahsiline yönelirse Allah o kişiye cennetin yolunu kolaylaştırır. Melekler yaptığından hoşnut oldukları için ilim öğrenmek isteyen kimsenin üzerine kanatlarını gererler. Göklerde ve yerde bulunanlar, hatta suyun içindeki balıklar bile âlim için Allah'tan mağfiret dilerler. Âlimin âbide (ibadet edene) karşı üstünlüğü, dolunayın diğer yıldızlara olan üstünlüğü gibidir. Şüphesiz ki âlimler peygamberlerin vârisleridir. Peygamberler altın ve gümüş miras bırakmazlar; sadece ilmi miras bırakırlar. O mirası alan kimse bol nasip ve kısmet almış olur."

• İlim Öğretmenin Sadaka Değeri:

  "En faziletli sadaka, bir Müslümanın ilim öğrenmesi, sonra da onu Müslüman kardeşine öğretmesidir."

• Alimlerin Hayırlı Olması:

  "Ümmetin en hayırlıları alimlerdir; alimlerin de en hayırlıları halim-selim (mülayim ve anlayışlı) olanlardır."

• Dinî Anlayış ve Basiret:

  "Allah, hakkında hayır murad ettiği kimseyi dinde ince anlayış (fıkıh) sahibi kılar."

• İlim Talebesine Meleklerin Hürmeti:

  "Muhakkak ki melekler, talep ettikleri şeyden (ilimden) razı oldukları için ilim taliplerinin ayaklarının altına kanatlarını sererler."

Ayet ve Hadislerin Genel Değerlendirmesi