Ümit Kaftancıoğlu

Ümit Kaftancıoğlu (Asıl adı: Garip Tatar; 1935, Ardahan - 11 Nisan 1980); Türk yazar, derlemeci, öğretmen ve radyo programcısıdır. Ardahan'ın Hanak ilçesine bağlı Koyunpınar köyünde doğan Kaftancıoğlu, çocukluğunu halk âşıklarının, masal ve efsane anlatıcılarının yanında geçirerek zengin bir halk kültürü birikimiyle yetişmiştir.

Eğitim ve Çalışma Hayatı

Köy öğretmenliğinden TRT yayıncılığına uzanan yaşam öyküsü şu safhalardan oluşur:

• Eğitim Yılları: Zorlu bir mücadelenin ardından Cilavuz Köy Enstitüsü’nü (1957) bitirdi. Mardin'in Derik ilçesinde üç yıl ilkokul öğretmenliği yaptıktan sonra Balıkesir Necati Eğitim Enstitüsü Edebiyat Bölümü’nden (1961) mezun oldu.

• Öğretmenlik ve Yayıncılık: Türkçe öğretmenliği yaptığı dönemde çeşitli soruşturmalara uğrayarak meslekten uzaklaştırıldı. 1974 yılında TRT’de göreve başlayarak Köy Odası programlarını hazırlayan ekibin sorumluluğunu üstlendi.

• Ödülleri: Dönemeç adlı hikâyesiyle 1970 TRT Büyük Ödülü’nü, Hakullah başlıklı röportaj çalışmasıyla da 1972 Ali Naci Karacan Birincilik Armağanı’nı kazandı.

11 Nisan 1980 tarihinde İstanbul'da evinin önünde uğradığı silahlı saldırı sonucu hayatını kaybetmiştir.

Edebi Kişiliği ve Eserleri

Yapıtlarında zengin Türkçeyi, geniş halk kültürünü ve toplumun çıkış arayışlarını işleyen sanatçı, eleştirmenler tarafından "Türk dilinin engin ve renkli tarlası" olarak nitelendirilmiştir:

• Roman ve Hikâye Kitapları:

  • Dönemeç (Öykü - 1972)

  • Yelatan (Roman - 1972)

  • Tüfekliler (Roman - 1974)

  • Çarpana (Öykü - 1975)

  • İstanbul Allak Bullak (Öykü - 1983)

• Derleme ve Araştırma:

  • Hakullah (Röportaj - 1972)

  • Tek Atlı Tekin Olmaz (Türk Halk Masalları - 1973)

  • Köroğlu Kolları (Halk Destanları - 1974)

• Çocuk Kitapları:

  • Kekeme Tavşan (1974)

  • Çizmelerim Keçeden (1979)

  • Altın Ekin (1979)

  • Dört Boynuzlu Koç (1979)

  • Kan Kardeşim Doru Tay (1979)

  • Hızır Paşa (1980)

  • Çoban Geçmez (1980)

  • Şülgür Deresi (1981)

  • Salih Bey (1981)