Bu Ağrılara Ağrı Kesici Fayda Etmiyor: Nöropatik Ağrı Nedir?

Kronik hale gelen; yanma, batma ve karıncalanma şeklinde kendini gösteren şiddetli ağrılarda basit ağrı kesiciler maalesef fayda etmiyor.

Kanser, diyabet, enfeksiyon veya sinir sıkışmaları gibi nedenlerle ortaya çıkan kronik ağrıların basit ilaçlarla tedavi şansı bulunmuyor. "Nöropatik ağrı" olarak isimlendirilen bu durum, tedavi sonrasında bile geçmeyerek süreğen bir hal alabiliyor. Bu nedenle doğru tanı için ağrının hekime çok iyi tarif edilmesi gerekiyor.

Nöropatik Ağrı Belirtileri Nelerdir?

Türkiye Romatizma Araştırma ve Savaş Derneği (TRASD) Genel Sekreteri Prof. Dr. Ayşen Akıncı Tan, konuyla ilgili önemli bilgiler verdi. Prof. Dr. Tan, sinir hasarı sonucu oluşan bu ağrının kendine has yapısını şu sözlerle aktardı:

"Nöropatik ağrı, sinir sisteminin hasar görmesiyle ortaya çıkar. Bu ağrı türü genellikle batıcı, yakıcı, delici ve elektrik çarpması gibi hisler yaratır. Örneğin bel fıtığı ameliyatı olan bir hastada, tedaviye rağmen bacakta yanma ve batma devam ediyorsa bu durum nöropatik ağrının bir göstergesidir."

Ağrının şiddeti kişiden kişiye büyük değişiklikler gösterebilir. Bazı hastalar, vücutlarına sürülen bir pamuk parçasıyla bile çok şiddetli acı hissedebilir. Hatta bu ağrılar yüzünden yürüyemeyen, uyuyamayan ve giysilerin yarattığı yanma hissi nedeniyle giyinemeyen hastalar mevcuttur.

Her 100 Şeker Hastasından 15'i Bu Ağrıyı Çekiyor

Nöropatik ağrının arkasında pek çok farklı kronik rahatsızlık yer alabilmektedir. Prof. Dr. Ayşen Akıncı Tan'ın verdiği bilgilere göre bu ağrının sıkça görüldüğü durumlar şunlardır:

• Şeker hastalığı (diyabet) ve böbrek yetmezliği,

• Zona gibi bazı ciddi enfeksiyon hastalıkları,

• Sinir sıkışmaları ve damar rahatsızlıkları,

• Alkolizm, kanser ve çeşitli nörolojik hastalıklar.

Özellikle diyabet hastalarının yüzde 51'inde zamanla sinir hasarı oluşmaktadır. Bu doğrultuda her 100 şeker hastasından 15'i doğrudan nöropatik ağrı ile mücadele etmektedir. Ayrıca trafik kazası sonrasında felç kalanlarda veya inme geçirenlerde de bu şikayetlere sıkça rastlanır.

Basit Ağrı Kesicilerin Hiçbir Faydası Yok

Nöropatik ağrı tedavisinde geleneksel ağrı kesiciler veya antiinflamatuvar ilaçlar tamamen etkisiz kalmaktadır. Prof. Dr. Tan, bilinçsiz ilaç kullanımı konusunda şu uyarıyı yaptı:

"Nöropatik ağrısı olan bir hastaya basit ağrı kesiciler vermek, kişiye boşu boşuna ilaç yüklemesi yapmaktır. Bu durum hastaya hem maddi zarar verir hem de yan etki riskini artırır. Bu ağrıların dindirilmesinde analjezikler yetersiz kalırken, bazı sara ilaçları ve antidepresanlardan çok başarılı sonuçlar elde edilmektedir."

Hastaların Yüzde 40'ı Depresyona Giriyor

Tanı ve tedavide geç kalındığında, hastaların yaşam kalitesi ciddi ölçüde düşmektedir. Özellikle geceleri artan şiddetli ağrılar uyku bozukluğuna, gerginliğe ve sosyal yaşamın aksamasına yol açar.

Yapılan araştırmalara göre, nöropatik ağrısı olan kişilerin ayda ortalama 5.5 gün işe gidemediği saptanmıştır. Ağrının yarattığı psikolojik ve sosyal etkiler nedeniyle hastaların yüzde 40'ı depresyon tehlikesiyle karşı karşıya kalmaktadır. Bu sinsi ağrılardan kurtulmak için fizik tedavi, nöroloji, romatoloji veya algoloji uzmanlarına zamanında başvurmak büyük önem taşır.