İBRAHİM FAİK BAYAV
Fetih Suresi Ayet 6: Konu: Münafıklar ve Müşrikler. Bunlar Ülkenin Kötüleridir
İlk ayette, Hazreti Muhammed'e ''Sana kararlaştırılmış fetih yolunu açtık'' denmişti. Bu ifadede Mekke'nin ağalarının toplum üzerindeki baskının ve zulmünün bitirileceği müjdesi vardı. Bu yetmeyecekti, baskı ve zulmü bitirecek olan hukuk sistemi kurulacaktı. Hukuk sistemi Mekke toplumunu saracağı gibi, Mekke'nin haricindeki coğrafyada da yürütülecekti. Bu amaç için Hazreti Muhammed'in safında olanlara 'mümin' ve 'mümine' deniyordu. İlk beş ayetin konusu bu idi.
Sonraki ayette 'mümin' ve 'mümine' sıfatı almış kişilerin zıddı olan kişiler konu ediliyor.
Fetih Suresi altıncı ayet:
''Ve yüazzibe el-münafıkune ve el-münafıkati ve el-müşrikine ve el-müşrikati ez-zannine billahi zanne'l-sevii''.
Mekke'nin fethi olayı, şimdi, bu sıfatlarla tanımlanan kişilere ummadıkları azabı getirecektir. Nasıl olacaktır bu? Tanımlama kelimelerini teker teker irdeleyelim:
'Münafıkun': Türkçeye de geçmiş olan 'münafık' terimi, kötü niyetlerini iyi görünerek saklayan anlamındadır. Ayette 'münafıkun' terimi kötü niyetli erkek kişiler için kullanılıyor. Kötü niyet, mal ve para edinmek için, her yolun mubah bilinmesidir. İslamlaşan toplumda bunu serbst olarak yapamazlar; bu niyetlerini gizlerler. Beklerler... mal ve para elde edinecekleri kaos ortamını gözlerler.
'Münafıkat': Bu terim ayette, 'Müslüman' olduğu sanılan kötü niyetli kadınlar için kullanılıyor. Bu kadınların akılları, Mekke'deki para getiren fahişeliğin devam ettirilmesi için çalışır.
Bir toplum İslamlaşmışsa, her insan canının istediği gibi mal ve para elde edemez. Kurala uyulacaktır. Kişi kural çerçevesinde mal ve para elde edindiğinde, topluma ya da ülkeye karşı sorumluluk da yüklenecektir. İslamlaşan toplumda 'İnfak' olayı vardır.
'Müşrikin': Bu terimi günümüzün Müslümanları, Hazreti Muhammed zamanında çeşitli putlara boyun eğen insanlar hakkında kullanıyorlar. O zamanda insanlar Mekke ağalarının kendilerine bahşettiği ulufeden mahrum kalmamak için, Medine'de oluşan İslami sisteme uzak duruyorlardı. Şirk, İslam otoritesi ile kafir otoritesi arasında kalmışlıktır. Mekke'nin kafir otoritesi, Medinedeki 'müşrikin' sıfatıyla tanımlanan insanlar üzerlerinde de etkili oluyordu.
'Müşrikat': Bu terim ayette, iki otorite arasında kalan, ama üzerlerinde kafir Mekke otoritesinin etkisi bulunan kadınlar için kullanılıyor. Bilgisiz kaldıklarından, zihinlerinde yerleşen put inancından kendilerini kurtaramıyorlar.
'Zannine billahi': Bu kelime, Allah hakkında olumsuz kanaat edinenler anlamındadır. Hazreti Muhammed'in, 'Tek İlah' olarak duyurduğu gücü, kendilerine Mekke ilahları gibi baskı kuracak güç gibi anlıyorlar. Çünkü, o 'tek ilah'ı, putları gördükleri gibi aynen görmüyorlar. Bu kişiler, akli melekeleri Mekke ağalarının baskısı ile pasif edilmiş zavallı kişilerdi.
'Ve yüazzibe' kelimesi, tanımlanan kişilerin, fetih ile, uyum gösteremeyecekleri bir yaşamın azabı içinde kalacaklarını belirtiyor. Ölmeyeceklerdir... Alışkanlıklarını -sızlanarak- bırakmak zorunda kalacaklardır.
''Aleyhim dairetü's-sevi'': Yani, kötü değişim onları saracak ve kaplayacak.
Kötü değişim, onların yalnızlaşmalarıdır... Toplumdan iteklenmeleridir. O halden çıkmak isteseler, artık mümkün olmayacaktır.
''Ve ğazıbe allahü aleyhim'': Bu ifade, 'Tek ilah' olarak tanıtılan gücün, kendisi hakkında yapılan benzetmeye gösterdiği öfkeyi ve hiddeti belirtiyor. Oteriter gücü, kötü veya yanlış sıfatla anan her birey veya toplum, -uyarıldığı halde- o zannından vaz geçmezse, bir şekilde Allah'ın hışmına uğrayacaktır. İçinde yaşadığımız zamanda bazı olaylar, örnek olarak insanlara görünüyor.
''Ve laanehüm ve eaddelehüm cehennem'': Bu ifade, tanımlanan kişilere, özgürlük mahrumiyetini belirtir. Özgürlük mahrumiyetinin oluştuğu yer -günümüzde- hapishanedir. Hapishane, 'cehennem' teriminin Türkçe karşılığıdır. Orası, mal ve para edinmek için kötü ve iğrenç her yolu mubah görenlerin, bir zaman sonra, varacakları yerdir.
İbrahim Faik Bayav
(13.11.2026 08:57)