Kolon Kanseri Belirtileri ve Korunma Yolları
Kanserden ölüm nedenleri arasında üçüncü sırada yer alan kolon (bağırsak) kanseri, yavaş ilerleyen ve erken dönemde belirti vermeyen yapısıyla özellikle 50 yaş ve üzerindeki bireyleri tehdit ediyor.
Genetik yatkınlığın yanı sıra yaşam tarzının da büyük rol oynadığı bağırsak kanserinde erken teşhis hayat kurtarıyor. Amerika Birleşik Devletleri verilerine göre kadın ve erkeklerde yaşam boyu kolon kanserine yakalanma riski yaklaşık yüzde 6 civarındadır. Teşhiste ortalama yaş 70 olmakla birlikte, hastalık genç yaş grubunda da görülebilmektedir.
Kolon Kanseri Nedenleri ve Risk Faktörleri
Her birey kolon kanseri riski taşımakla birlikte, 50 yaş ve üzerindeki kişilerde bu risk belirgin şekilde artar. 50 yaş üzerindeki bireylerde sigara kullanımı, aşırı alkol tüketimi, kırmızı et ağırlıklı beslenme ve obezite tehdidi daha da büyütmektedir.
-
Genetik Yatkınlık: Aile geçmişinde bu hastalığın bulunması risk analizi için oldukça önemlidir. Özellikle 45 yaşının altında teşhis konulmuş birinci dereceden bir yakınınız ya da etkilenen iki birinci dereceden yakınınız bulunuyorsa, mutlaka uzman bir doktora danışarak tarama testi talep edilmelidir. Genetik olarak bağırsak kanserine eğilimli olanlar yüksek risk grubunu oluşturur.
Dikkat Edilmesi Gereken Belirtiler
Aşağıdaki belirtilerden herhangi biriyle karşılaşıldığında vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulması gerekmektedir:
-
Dışkıda kan görülmesi
-
Düzenli bağırsak hareketlerinde iki haftadan uzun süren kabızlık veya ishal gibi değişimler
-
Karın ağrısı veya iki haftadan uzun süren karın rahatsızlığı
-
Açıklanamayan kilo kaybı
-
Bazı hastalarda baş dönmesi, yorgunluk ve nefes almada zorluk
Korunma ve Beslenme Önerileri
Bağırsak kanseri riskini en aza indirmek ve sağlıklı bir yaşam sürdürmek için şu adımlara dikkat edilmelidir:
-
Lifli Beslenme: Yağlı gıdalardan kaçınarak liften zengin sebze ve meyve ağırlıklı beslenilmelidir.
-
Antioksidan Tüketimi: Her gün en az beş porsiyon meyve ve sebze tüketimi, içerdiği vitamin ve minerallerle koruyucu rol üstlenir.
-
Vitamin ve Mineral Desteği: Folik asit, selenyum, kalsiyum ve D vitamini dengesine dikkat edilmeli, uzman kontrolünde gerekli takviyeler alınmalıdır.
-
Düzenli Egzersiz: Uygun seviyelerde yapılan düzenli fiziksel aktivite bağırsak kanserine karşı koruyucu nitelik taşır.
-
Zararlı Alışkanlıklar: Sigara, bağırsak kanseri riskini artıran etmenlerin başında geldiği için kesinlikle içilmemelidir.
Teşhis ve Tedavi Yöntemleri
Hekim değerlendirmesi sonrasında kesin teşhis için kolonoskopi gibi tetkikler önerilmektedir. Video kamera içeren ince bir tüp yardımıyla rektum ve kolonun incelendiği bu işlem sırasında anestezi uygulandığı için hastalar ağrı veya rahatsızlık hissetmez. İşlem esnasında tespit edilen polipler anında çıkartılarak patolojiye gönderilir. Polip alınan kişilerin düzenli aralıklarla kolonoskopi takibinde kalması hayati önem taşır. Kanser teşhisi konulan vakalarda ise temel tedavi cerrahi operasyon olup, gerektiğinde kemoterapi ve radyoterapi ile desteklenmektedir.