İBRAHİM FAİK BAYAV
Rahman Suresi 22 - 25: Lüülü ve Mercan Hangi Denizdedir? Münşaat Nedir?
19, 20 ve 21'nci ayetlerde iki deniz dikkate verilmiş ve onların zamanı gelince birbirine kavuşacağı belirtilmişti, Sonraki ayette, iki denizin içindeki, insanları hoşnut edecek iki unsura dikkat çekiliyor: Bakalım:
Rahman 22:
''Yehrucu minhüma el-lülü ve el-mercan''.
Bu ifade, önceki ayetlerde zikredilen iki denizin içinde 'lülü' ve 'mercan' oluştuğunu da bildiriyor
. 'Yehrucu' kelimesi, lülü ve mercanlar insanların istifadesi için denizden çıkar, anlamını veriyor. Soru şu: Lüülü ve marcandan İstifade alanları nerelerdir?
Lüülü, اَللُّؤْلؤُ bildiğimiz inci imiş. Mücevherat sektörünün yapı maddesi olarak biliniyor. Görüntüsü parlak ve zarif olduğundan asırlarca güzellik unsuru olarak kullanılmış. Ayet lüülü unsurunu zikrettiğine göre, insanlarda güzel olma ve zarif görünme temayülü var. Öğrendiğimize göre incilerde kalite farkı varmış. Ne kadar kaliteli olursa, fertlerin güzel ve hoş görünme biçimleri o kadar fazla oluyormuş. İncilerin kalitelileri Japonya, Çin, Avustralya, Tahiti ve Filipinler denizlerinden çıkarılıyormuş.
Mercan, اَلْمَرْجَانُ hayvanların kalıntılarıyla oluşan taş imiş. Mercanların, Ekvator hattının kuzeyinde ve güneyinde, tropikal iklim kuşağının karaya yakın denizlerinde oluştuğu belirtiliyor. Mercanların özelliği, harika yapıları olsa da ekosistem içinde deniz canlılarına yuva olmasıdır. Kullanıldığı alanlar, turizm ve balıkçılık sektörü ile ilaç endüstrisi imiş.
Şimdi soru şu: Önceki ayette bahsedilen, Süveyş Kanalı ile birbirine kavuşan iki deniz, Akdeniz ile Kızıl deniz ise, lüülü ve mercan bu iki denizden mi çıkıyor?
Bilim insanlarının hazırladığı mercan haritasında, Kızıldeniz, mercanların oluştuğu alan olarak gösteriliyor. Akdeniz ise o haritada mercanların bulunduğu deniz olarak görünmüyor. Akdeniz'in Mısır sahillerinde belki mercan bulunuyordur. Eğer bulunmuyorsa, ayette birbirine kavuşacağı işaret edilen iki deniz, mercanların en harika oluştuğu Çin Denizi ile Andaman Denizi olabilir. Şu anda o iki denizi birleştiren boğaz var. Lakin ayetteki ''aralarında berzah var'' iifadesi, o boğazı anlatmıyor. Ayetin '
'Merece'l-bahreyni yeltekıyan'' ifadesi, Tayland yarımadasının orta yerini işaret ediyor gibidir. Jeopolik sebeple Tayland'da kanal açma düşünülüyor mu acaba?
'İltikae' اِلْتِقاءَ fiil masdarı iki unsura buluşma ve birleşme hareketini yaptırıyor. Ama bu hareket kendi kendine olmuyor. Mesela bir ordu bir orduyla buluşur ve birleşir. Ama bu birleşme devletten gelen emirle olur.
Rahman Suresi 23:
''Fe bi eyyi alai rabbiküma tükezziban''. Yani, Rabbinizin bu iki çeşit nimetinin hangisini yalan sayabileceksiniz?
Rahman Suresi 24:
''Ve lehü el-cevari'l-münşaatü fi'l-bahri ke'l-alam''.
Bu ifadeyi meealciler ''dağlar gibi yüzen gemiler onundur'' şeklinde Türkçeye çavirmişler. Neden?.. Çünkü denizlerde gemilerden başka şey bulunacağı akıllarına gelmemiş de ondan. Kelimeleri irdeleyelim:
'Fi'l-bahri': فِى الْبَحْرِ Bu kelime, üç büyük okyanus da dahil, dünya üzerindeki tüm denizleri kapsamına alır.
'Alam': اَلْاَعْلَامِ Bu kelime
'alem' cins ismin çoğuludur. Bir şeyin ne olduğunu, ne için olduğunu belirten işarettir.
'El-münşaat': اَلْمُنْشَأتِ Bu kelime inşa edilmiş tesisleri tanımlar. İnşa olayı deniz içindedir. Gemiler, deniz kenarında kızak üzerinde inşa edilirler; sonra denize bırakılırlar. Öyleyse 'münşaat' kelimesiyle ima edilenler gemiler değildir.
'El-cevar': اَلْجَوارِ Bu kelime 'derin' anlamındadır. Mana ismi olarak kullanılabiliyor. Lakin 'el-cevar' kelimesi bu ayet içinde fiziki derinliği gösterir. Yani, denizin derinliği...
'El-cevari'l-münşaat', اَلْجَوارِ الْمُنْشَأتِ inşa edilmiş tesislerin temelinin denizlerin derinliklerinde olduğunu belirtir. İnşa edilmiş tesisler, zamanımızda, doğalgaz ve petrol arama platformlarıdır. Askeri amaçla inşa edilmiş olanları da var. Bu tesislere ayette, -amaca göre- 'alam' sifatı verilerek, onların Hz. Muhammed'in zamanında bilinen büyüklüğün çok üzerinde büyüklüğüne işaret edilmiştir.
Rahman Suresi 25: Fe bi eyyi alai rabbiküma tükezziban''. Yani, Rabbinizin bu iki çeşit nimetinin hangisini yalan sayabileceksiniz?
NOT: Lüülü ve mercan bilgilerinin kaynağı:
a) safnaturel.com sitesi;
b) keyiflibilgi.com sitesi
İbrahim Faik Bayav
(06.08.2025 09:25)